کوه گیلویه در آینه تاریخ+ تصاویر

خبرگزاری تسنیم: اگر به صورت دقیق تاریخ ایران را از دوران " انشانی" و " ایلامی" و ارتباطش را با سلسله های حاکم بر بین النهرین مطالعه کنیم متوجه این حقیقت می شویم که نقش کوه گیلویه همان نقش میان خاور و باختر است.

کوه گیلویه در آینه تاریخ+ تصاویر

به گزارش خبرگزاری تسنیم از یاسوج، کوه گیلویه دو ایالات " انشان " و شوشان" و همچنین اصفهان را به هم پیوند می داد هرچند موقعیت کوهستانی و دره های عمیق آن جایگاه مناسبی برای پیدایش و رشد تمدن های نخستین و محلی ایمن برای تمدن های آسیب دیده و ناتوان شده روزگار کهن بوده است.

شهرستان کوه گیلویه گذرگاهی بود که کاروان های بازرگانی و نیروهای نظامی، ناگزیر باید از آن عبور می کردند.

با پایان یافتن دوران حاکمیت سلسله ی انشانی و با سقوط این پادشاهی، بین النهرینی ها بر این منطقه استیلا یافتند.

اختلاف میان قبایل ایلامی موجب بوجود آمدن چرخه های سیاسی شد و پس از سلسله اخیر خاندان درگری در موقعیت این شهرستان به قدرت رسید که با حمله به حاکمان بین النهرین مناطق جلگه ای خوزستان (شوشان) را تصرف و شوش را پایتخت قرار دادند.

تاسیس سلسله هخامنشی پس از سقوط ایلام سرآمد وجود این اتحادیه بود و در این دوره شهرستان کوه گیلویه با نام پارسوماش به عنوان جایگاه هخامنشیان نقش ویژه ای داشت.

چند پل قدیمی را می توان نام برد که در نقشه راه ها در دوره هخامنشی آمده اند به طوری که سردار نامی و اسطوره تاریخ ایران" آریو برزن " برگ زرینی بی بدیل در تاریخ به یادگار مانده است.

پس از هخامنشیان این شهرستان به دو قسمت تشکیل می شود به طوری که شمال رود مارون جزء " آلیمائید" و جنوب شرقی آن جزء " انشان"(فارس) بوده است.

اردشیر بابکان به واسطه ی قرابت سببی و مذهبی با مغان مردم جنوب شرقی مارون توانست با حمایت آنان آلیمائید را تصرف کند و پس از کشتن پادشاه اهوازی و تصرف دژهای مستحکم موضع غربی شهرستان " کوه گیلویه" ، خود را شاهنشاه بخواند.

به دستور اردشیر بابکان و به یاد فرزندش " شاپور" این خاک " سرزمین شاپور" ( بلاد شاپور) نام گرفت.

وی دستور داد تا در این منطقه آبادی ها و آتشکده ها ساختند که تعداد زیادی از آنها هنوز ابهت خود را به رخ هر بیننده ای می کشد اگر چه قسمت های از آن در دو شهرستان گچساران و بهمئی قرار گرفته اند.

دوران پس از ساسانی از حوادث میان اعراب، ایرانیان، خلفا، خوارج، زنگیان، صفاریان و آل بویه پر است.

تن خسته شهرستان کوه گیلویه شاهد اختلافات میان سلجوقیان و فرقه اسماعیلیه به رهبری " ابوحمزه ی کفشگر ارجانی" در دژهای مستحکم این شهرستان است.

پس از آن "اتابکان فارس" و " لر" در این شهرستان به قدرت رسیدند که امروزه شاهد آرامگاه های از بزرگان آن دوره در این شهرستان هستیم.

پس از تیموریان و ترکمانان دوره حاکمیت صفویان آغاز می شود، در این دوره به این دلیل که شهرستان کوه گیلویه در مسیر میان پایتخت و بنادر قرار داشت از رونق خاصی برخوردار شد.شهر دهدشت و جاده های ارتباطی آن به بهترین نحو ممکن بازسازی شد و معبر هزاران تاجر اصفهانی، هندوستانی و کشمیری گشت.

بافت قدیمی دهدشت با حداقل 2 کاروانسرا و یک مسجد جامع، 4 حمام، 2 حوزه علمیه و ارگ، 7 بارگاه متبرکه و بازار زیبای آن نشان از وجود حاکمان مدبر و توانا و عالمان فرهیخته است که "محمد زمان خان"، "سید محمد" و " سید ابراهیم(امام زاده ابراهیم)" از جمله این مفاخر هستند.

این شهرستان دارای قلعه های زیاد و بیش از 52 مرکز مسکونی از جمله فشیون، کمبوس، موگرم، الغچین، خنگ خسرو، دستکرت، شهر زرگران، خیر کده، فیلگاه، سنقر آباد، کوشک، منگشت، پر اشکفت و دلی یاسیر که قدمتی 3 هزار ساله دارند، است.

پس از صفویه شهرستان کوه گیلویه گرفتار آشوب های داخلی شد و در هر منطقه شخصی با گرفتن حکم خانی از حکومت، در محل سکونت خود اقدام به ساختن قلعه ای کردند.

این قلعه ها بعضا بر روی بناهای تاریخی قرار گرفته اند به طوری که برخی از آنها تا دوران پهلوی مورد استفاده قرار می گرفتند که قلعه های چرام، کلایه، ضرغام آباد، سرپری، چنگلوا، سوق، لنده، گرگیو، تلوندی، رودخانه سادات، گل ، دختر، عمارت، کلات، دیشموک، جلو و رئیسی از جمله انها است.

انتهای پیام/ج

بیشتر بخوانید...
پربیننده‌ترین اخبار استانها
مهمترین اخبار استانها
مهمترین اخبار تسنیم
آدرس‌ پیام‌رسان‌ها
ایران مال
گردشگری
فنی