واکاوی ابتکار پوتین برای تشکیل ائتلاف چهارگانه علیه داعش
خبرگزاری تسنیم: یک کارشناس برجسته مسائل منطقه با اشاره به استراتژی سردرگم آمریکا در تعامل با گروههای تروریستی در منطقه، تصریح کرد، طرح ابتکاری رئیسجمهوری روسیه برای تشکیل ائتلاف چهارگانه علیه داعش، پس از متوسل شدن دولت واشنگتن به کُردها، اعلام شد.
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری تسنیم، «عبدالباری عطوان» تحلیلگر برجسته مسائل منطقه در سرمقاله روز پنجشنبه پایگاه اینترنتی«رایالیوم» نوشت «اذعان "اشتون کارتر" وزیر دفاع آمریکا در کمیسیون نیروهای مسلح مجلس سنا مبنی بر اینکه طرح آموزش جنگجویان معارض "میانهرو" در سوریه روند بسیار کندی طی میکند بهگونهای که این طرح بیشتر از 60 نفر را شامل نشده است، رسوایی دیگری برای استراتژی آمریکا در عراق و سوریه قلمداد میشود.
7 هزار سوری خواستار پیوستن به طرح آموزش ویژه جهت تشکیل ارتشی برای نبرد با گروه تروریستی "داعش" بودند در حالیکه تنها 60 نفر از این افراد شایسته حضور در این ماموریت بودند ولی بقیه افراد فقط به دنبال دستیابی به شغلی و "صرفا" منبع درآمدی برای خود بودند که نمیتوان به آنها اعتماد و اطمینان کرد؛ برای اینکه ممکن است این افراد به گروه داعش بپیوندند که برای نبرد با آن بسیج شدهاند یا در بهترین حالت "اراده جنگیدن" ندارند مانند هزاران نفر از افراد ارتش عراق که سلاحهای خود را رها کرده و قبل از شلیک حتی یک گلوله سمت نیروهای داعش که ابتدا "موصل" و سپس "الرمادی" را اشغال کردند، فرار کردند.
دولت "باراک اوباما" رئیسجمهوری آمریکا امیدوار است در چارچوب این طرح، سالانه 5 هزار نیروی داوطلب را آموزش دهد ولی آرزوها یک چیز است و واقعیت یک چیز کاملا متفاوت؛ تجربه گروه "ارتش آزاد سوریه" شاهد عینی این ادعا است که با وجود اقدام کشورهای عربی حوزه خلیجفارس در تزریق میلیاردها دلار به این ارتش و حمایت تسلیحاتی از آن، بیشتر شرطبندیها بر سر این ارتش بینتیجه ماند و این ارتش به دلایل متعددی از جمله بیاعتمادی به آمریکاییها و عدم تمایل به تبدیل شدن به "نیروهای بیداری" سوریه بر ضد گروههای جهادی تندرو بهویژه داعش، "جبهه النصره" و "احرار الشام" به یگانهای کوچکی تبدیل شد و اگر برخی از این یگانها از این قاعده مستنی باشند، بسیار اندک است.
استراتژی آمریکا در سوریه و عراق سردرگم است و از یک شکست به شکست دیگری منتقل میشود؛ برای اینکه ساختار آن واضح نیست و اولویتهای آن با سرعت فزایندهای تغییر مییابند؛ گاهی موارد سرنگونی نظام با توسل به زور، در راس اولویتها قرار میگیرد و گاهی دیگر مبارزه با گروه داعش با هدف تضعیف و از بین بردن آن اولویت میشود و گاهی نیز تأکید بر راهکار سیاسی به عنوان تنها راهکار بحران به عنوان اولویت معرفی میشود. نظام سوریه با گذشت 4 سال از آغاز جنگ مورد حمایت ایالات متحده آمریکا، کشورهای عربی حوزه خلیجفارس (قطر و عربستان سعودی) و همچنین ترکیه مقاوم مانده است. قدرت گروه داعش در حال افزایش و دامنه نفوذ آن در دو کشور سوریه و عراق روز به روز در حال گسترش است. اگر اوضاع به همین روال پیش رود، این دو کشور نقطه شروع قلمرو داعش و گسترش آن در کشورهای همجوار است.
روشن است که ایالات متحده در حال دست "شستن" تدریجی از عربهای چه سنی و چه شیعه است و همه تخممرغهای خود را در سبد کُردها قرار میدهد و ضمن آموزش نظامی آنها، سلاح نیز در اختیار آنها قرار میدهد و این وضعیت به شکل "پیروزیهای" میدانی علیه داعش در مناطق شمالشرقی سوریه بروز پیدا میکند از جمله تسلط آنها بر شهر "تلابیض" نزدیک مرزهای ترکیه که از لحاظ جغرافیایی، تقریبا متصل به منطقه خودمختار کردستان عراق است.
اراده نبرد در میان کُردها علیه گروه داعش قوی و تضمین شده است و دلیل آن، آرمانهای ناسیونالیسیتی آنها در تشکیل دولت کُرد در شمال سوریه، عراق و جنوب ترکیه است که نگرانی درباره این موضوع، میتواند به همگرایی 4 کشور منطقهای یعنی ترکیه، عراق، سوریه و ایران منتهی شود و این کشورها اختلافات خود را تا آینده مورد نظر کنار بگذارند. از اینجا میتوان به ابتکار روسیه که "ولادیمیر پوتین" رئیسجمهور این کشور آن را ارائه داده است، پی برد که خواستار تشکیل ائتلاف چهارجانبه سعودی، ترکیه، سوریه و اردن برای مقابله با خطر داعش شده است. همچنین از این مسئله میتوان در دلیل استقرار تجهیزات نظامی ترکیه در شمال سوریه و نیز اظهارات "رجب طیب اردوغان" رئیسجمهوری ترکیه تأمل کرد که تأکید کرده است کشورش نمیتواند اجازه دهد دولت کُرد در طول مرزهای جنوبی آن تشکیل شود. این اظهارات با سکوت رسمی سوریه بیان شد؛ سکوتی که بر خلاف گذشته، نشانه تایید است.
آقای "ولید المعلم" وزیر خارجه سوریه که در زمان ارائه ابتکار رئیسجمهور ولادیمیر پوتین حاضر بود، تشکیل این ائتلاف چهارگانه را "معجزه" در زمانی خواند که در آن زمان معجزهها از بین رفته است ولی او هیچ مخالفتی حداقل از لحاظ "اصولی" با این ابتکار نکرد. همانگونه که تاکنون هیچ مخالفت آشکاری از جانب کشورهای عربستان سعودی، اردن و ترکیه نشنیدهایم.
سردرگمی آمریکا همچنان ادامه خواهد یافت و چه بسا این وضعیت با هدف کسب وقت و انتظار ماندن برای نتایج منفی و مثبت مذاکرات ساعات نهایی هستهای در وین درباره توافق هستهای میان ایران و شش قدرت جهان و نیز اتفاقهای پس از آن، عامدانه باشد.
شرطبندیهای آمریکا در منطقه عربی در بیشتر موارد زیانبار و به شکست پرهزینهای منتهی میشود. شرطبندی آن بر معارضان عراقی، هر چند در سرنگونی رژیم صدام، رئیسجمهوری مخلوع این کشور نتیجه داد. همین امر در لیبی و یمن تکرار شد. اعتقاد نداریم که اوضاع در سوریه متفاوت از این باشد بهویژه درخصوص شرطبندی بر روی کُردها برای جنگ با داعش که میتواند با بر هم زدن برگهها و دگرگون کردن ائتلافها، فاجعهای بر خود کُردها رقم بزند که بار دیگر به وعدههای آمریکایی اعتماد کردند.
منطقه با غافلگیریهای جدید و دگرگونی در معادلات و ائتلافها مواجه میشود که عقبنشینی آشکار آقای "نبیل العربی" دبیر کل اتحادیه عرب از "اظهار دوستی موثق" در قبال سوریها و سپس بازگشت دوباره او به سختگیری، (از این دست غافلگیریهاست که نشان میدهد) او به دلیل اظهاراتش که بر رغبت خود برای دیدار با آقای المعلم در هر زمان و هر مکانی تأکید کرده بود، "گوشمالی داده شده است". و همین سردرگمی کشورهای عربی به سردرگمی آمریکا افزوده میشود. ما در همه احوال در انتظار "معجزه" رئیسجمهور پوتین و گام بعدی اردوغان هستیم که تجهیزات نظامی را در شمال سوریه مستقر خواهد کرد و این گامی است که ویژگیهای نقشه جدید منطقه و ائتلافهای آن را مشخص خواهد کرد.
ما و دیگران چارهای جز انتظار نداریم، در ماه رمضان گذشته، دشمن اسرائیل به نوار غزه حمله کرد و "ابوبکر البغدادی" در مسجد "النوری" در موصل تشکیل "دولت خلافت" را اعلام کرد. باید دید که غافلگیریهای 10 روز آخر ماه رمضان یا عید سعید فطر چه خواهد بود؟»
انتهای پیام/ر