۸۰‌ هزارمیلیاردی‌که خاک می‌خورد

به گزارش گروه "رسانه‌ها" خبرگزاری تسنیم، برای حدود 30 میلیون شهروند ایرانی که هر سال با اتمام قرارداد اجاره خانه خود یا باید به دنبال راضی کردن صاحب خانه برای تمدید قرار داد باشند یا باید با پیدا کردن خانه‌ای جدید، رنج اسباب کشی را بر خود همواره کرده و به جایی دیگر بروند، تصور اینکه سالانه حدود 80 هزار میلیارد تومان از محل خالی بودن خانه‌ها، آن هم فقط در پایتخت ایران خاک می‌خورد، سرگیجه آور است. با وجود این، آمار‌ها نشان می‌دهد در بدبینانه‌ترین حالت در تهران 400 هزار خانه خالی وجود دارد و این در حالی است که پایتخت به نسبت سایر شهرها بیشتر با مساله اجاره نشینی درگیر است. بررسی‌ها نشان می‌دهد داشتن خانه‌ای از آن خود یکی از دغدغه‌های اصلی ایرانیان در سال‌های اخیر بوده است. برای بسیاری از خانواده‌ها داشتن خانه مستقل از شروط ازدواج است. با وجود این، افزایش قیمت مسکن در سال‌های اخیر با توجه به جمعیت بالای جوانان که در سن ازدواج قرار گرفته‌اند این دغدغه را کمرنگ‌تر کرده است.

به نسبتی که داشتن خانه‌ای از آن خود کمرنگ شده است دغدغه‌ها درباره اجاره نشینی افزایش یافته است. در حالی در تهران و برخی از شهرهای بزرگ بهای اجاره آپارتمانی با حداقل امکانات بیش از حداقل حقوق تعیین شده است، برخی آمارها نشان می‌دهد در ایران تعداد زیادی واحد مسکونی خالی مانده و خاک می‌خورد. درباره آمار خانه‌های خالی در تهران اظهارات ضد و نقیضی وجود دارد. به تازگی اعلام شده است که حداقل 400 هزار خانه خالی در پایتخت ایران وجود دارد. این در حالی است که چندی پیش ارسلان فتحی پور رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس مدعی شد: در تهران حدود 6 میلیون و 200 هزار واحد مسکونی وجود دارد که از این تعداد حدود 2 میلیون و 200 هزار واحد آن خالی است. پیش از این نیکزاد وزیر سابق راه و شهرسازی گفته بود: 400 هزار واحد مسکونی خالی در تهران وجود دارد که با احتساب پروژه‌های شهرهای جدید این رقم به یک میلیون دستگاه می‌رسد.
  سرمایه عظیم اما بی‌مصرف

حتی اگر تناقض‌های آماری را کنار بگذاریم و پایین‌ترین رقمی را که برای خانه‌های خالی ذکر شده است بپذیریم، خالی ماندن این تعداد خانه‌ در پایتخت ایران نشان‌دهنده بی‌مصرف ماندن حداقل 80 هزار میلیارد تومان سرمایه است. هر چند یکی دو سالی است که بازار مسکن در تهران افت کرده و کارشناسان اصطلاحا از تعبیر رکود بازار مسکن استفاده می‌کنند اما در دهه‌های اخیر قیمت مسکن در پایتخت ایران رشد قابل توجهی داشته است. بررسی‌ها نشان می‌دهد اکنون در تهران به زحمت می‌توان آپارتمانی با قیمت پایین‌تر از 200 میلیون تومان پیدا کرد. پایین‌ترین قیمت برای مسکن در تهران 150 میلیون تومان برآورد شده است؛ حال آنکه در اکثر نقاط پایتخت آپارتمان‌ها بهایی بیشتر از 200 میلیون تومان دارد. در برخی از نقاط مرکزی، شمالی و غربی تهران قیمت آپارتمان‌ها به چند میلیارد می‌رسد. باز هم اگر عددی خوشبینانه را مبنا قرار دهیم و عنوان کنیم هر آپارتمان در تهران به صورت میانگین 200 میلیون تومان ارزش دارد، با فرض اینکه 400 هزار آپارتمان در پایتخت ایران خالی است، 80 هزار میلیارد تومان سرمایه بی‌مصرف مانده است. این بی‌مصرف ماندن البته شاید برای صاحبان خانه‌ها چندان اهمیت نداشته باشد. هر چند آنها از این محل ضرر می‌کنند، اما تاوان این زیان را بیشتر شهروندان عادی و کسانی که مستاجر هستند می‌پردازند.

اجاره نشینی در ایران

بررسی‌های بانک مرکزی که مربوط به سال 92 است حکایت از این دارد که 4/64 درصد از خانوارها در مسکن شخصی (مالک نشین)، 8/25 درصد در مسکن اجاری، 8/0درصد در مسکن در برابر خدمت و 9 درصد در مسکن رایگان سکونت داشته‌اند. این آمار البته مانند بسیاری از آمارهای اقتصادی مورد تشکیک واقع شده است چرا که بسیاری از کارشناسان اقتصادی اعتقاد دارند حداقل 46 درصد از ایرانیان مستاجر هستند. شهریور سال گذشته مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی با اشاره به اینکه عدد 130 هزار میلیارد تومان برای پرداخت وام به مردم وجود خارجی ندارد، گفت: قانون اساسی بخشی از تامین خانه را به دولت سپرده که ارائه وام یکی از روش‌های آن است اما قدرت سیستم ضعیف است و باید تقویت شود. محسن چگینی با تاکید براینکه قرار نیست کل کشور خانه‌دار شوند و این میزان برای 5/1 میلیون خانوار است، ادامه داد: 46درصد مردم اجاره‌نشین هستند که می‌توانند به جای دادن اجاره اقساط را پرداخت کنند. او درصدهای اعلامی از سوی بیضایی را عامل گمراه‌کننده مردم دانست و یادآور شد: بانک مرکزی قیمت فروش را اعلام نمی‌کند و با توجه به میزان اجاره‌ای که اجاره نشینان می‌پردازند اعلام می‌کند که قیمت مسکن با تورم متفاوت است و مسکن باید اجازه داده شود. دولت باید شیوه‌های خود برنامه‌های خود برای تولید، عرضه و تقاضا را پیاده کند. چگینی افزود: در 15سال گذشته سمت عرضه حمایت نشده و یکی از برنامه‌های دولت حمایت از تقاضا است. استاندارد جهانی تولید ناخالص داخلی نیز 40 درصد است و این میزان برای ایران زیر 5درصد اعلام شده است. شاید در چند سال آینده ایران نیز بتواند 70درصد قیمت خانه را در اقساط بلندمدت به صورت وام ارائه دهد.

پایتخت نشینی و اجاره نشینی

بررسی‌ها نشان می‌دهد تهرانی‌ها بیشتر از ساکنان دیگر شهرها با مساله اجاره نشینی درگیر هستند. این در حالی است که عمده خانه‌های خالی نیز در تهران است. آنطور که بررسی‌ها نشان می‌دهد حداقل 35 درصد ساکنان پایتخت در جانه‌های استیجاری اقامت دارند و این مساله در یکی دو ساله اخیر نیز افزایش داشته است. رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران از افزایش تعداد مستاجران و کاهش تعداد مالکان طی سه دهه اخیر می‌دهد و می‌گوید: متوسط قیمت اجاره مسکن در تهران برای یک واحد 60 متری حدود 30 میلیون تومان ودیعه (معادل ماهانه 900 هزار تومان) است. حسام عقبایی بیشترین نرخ‌ اجاره‌بهای مسکن در تهران را در مناطق یک، دو و سه و کمترین نرخ اجاره‌بها را در مناطق 18، 19 و 21 عنوان کرد و گفت: بسته به نوع ساخت و امکانات هر واحد مسکونی قیمت‌ اجاره‌بهای مسکن نیز متفاوت است. او با اشاره به متوسط قیمت هر متر مربع خانه در تهران اظهار کرد: قیمت اجاره هر واحد مسکونی همچون خرید و فروش‌ به محله، نوع ساخت و‌سازو امکانات واحد مسکونی بستگی دارد. عقبایی با اشاره به فعال‌سازی صنعت اجاره که از جمله برنامه‌های آینده این اتحادیه است، گفت: برای طرح مسکن استیجاری طرحی با این عنوان پیشنهاد شده بود تا دولت فضای رقابتی در صنعت اجاره ایجاد کند؛ چراکه همواره اقشاری از جامعه هستند که قادر به پرداخت اجاره‌بهای ماهانه نیستند. رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران با بیان اینکه از دهه 60 تاکنون همواره سیر اجاره‌نشینی در کشور افزایش یافته است، اظهار کرد: بر اساس آمار موجود هرساله تعداد مالکان کاهش یافته و به تعداد مستاجران افزوده شده است. او پیشنهاد کرد: بهتر است زمین‌هایی از سوی دولت در اختیار سازندگان قرار گیرد و این واحدهای مسکونی با قیمت‌های مناسب ساخته و عرضه شوند؛ چراکه قیمت پایین این واحدها در هر محله تعادل قیمتی ایجاد می‌کند. به اعتقاد عقبایی اگر مبلغ افزایش اجاره‌بهای این واحدها در هر سال پنج درصد در نظر گرفته شود بازار اجاره‌بهای مسکن کنترل می‌شود که البته این امر مستلزم فعال‌سازی صنعت اجاره، ایجاد فضای رقابتی میان موجران و کنترل قیمت مسکن در هر محله است.

منبع: آرمان
خبرگزاری تسنیم: انتشار مطالب خبری و تحلیلی رسانه‌های داخلی و خارجی لزوما به معنای تایید محتوای آن نیست و صرفا جهت اطلاع کاربران از فضای رسانه‌ای بازنشر می‌شود.

انتهای پیام/