حرکت صادرات خراسان رضوی بر روی "لبه تیغ"/شکنندگی بازارهای صادراتی
خراسان رضوی در حوزه صادرات ظرفیتهای متعددی دارد که البته این حوزه با چالشهایی نیز مواجه شده است.
به گزارش خبرگزاری تسنیم از مشهد مقدس، موضوع صادرات یکی از مواردی است که در سیاستهای اقتصاد مقاومتی به شدت مورد توجه قرار گرفته و بر توسعه آن تأکید زیادی شده است. خراسان رضوی نیز یکی از استانهایی است که در این حوزه ظرفیتهای زیادی دارد اما به قولی حال صادرکنندگان ما خوب نیست و نفس این بخش اقتصادی در خراسان رضوی به شماره افتاده است.
علل زیادی برای مشکلاتی که در این بخش وجود دارد از سوی کارشناسان بیان میشود که تلاش شده در قالب این گزارش بخشی از این مشکلات مورد بررسی قرار گیرد.
مشوق بیمشوق
محمدحسین روشنک رئیس اتحادیه صادرکنندگان و واردکنندگان خراسان رضوی در گفتوگو با خبرنگار تسنیم میگوید: بستههایی که برای حمایت از صادرات در دولت تعریف میشود در واقع بسته حمایتی از صادرات نیستند و تنها جنبه زیرساختی دارند.
وی ادامه میدهد: هم اکنون بسیاری از زیرساختهای مناسب برای صادرات وجود نداشته و مشکلات برخی از حوزهها مانند راه آهن فعالیت در این بخش را سختتر کرده است.
رئیس اتحادیه صادرگنندگان و واردکنندگان خراسان رضوی ارتباطات بینالمللی را یکی از موضوعات بسیار مهم در امر صادرات دانسته و خاطرنشان میکند: برخی اوقات مشکلاتی با کشورها همسایه به وجود میآید که یک بازار صادراتی را به طور کامل از بین برده و دیگر نمیتوان روی آن برنامهریزی داشت.
بازارهای شکننده
راضیه علیرضایی رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی در ارتباط با مشکلاتی که در حوزه صادرات در خراسان رضوی وجود دارد، میگوید: بازارهای این مناطق به سمت به دست آوردن دانش فنی و خودکفایی در تولیدات گام برمیدارند و به همین علت در برخی از کالاها میزان صادرات افت کرده است.
وی ادامه میدهد: شاهد هستیم با وجود اینکه در تمام کشور صادرات رشد داشته؛ در خراسان رضوی با کاهش مواجه بوده که شکنندگی بازارها یکی از دلایل آن است.
رئیس سازمان صنعت، معدن و تجارت خراسان رضوی بیان میکند: 5 کشور افغانستان، عراق، ترکمنستان، امارات متحده عربی و تاجیسکتان هستند که نمیتوان به عنوان یک بازار باثبات برای آنها برنامهریزی کرد.
علیرضایی تأکید میکند: همچنین از دیگر مشکلاتی که برای صادرکنندگان وجود دارد این است که کالاهای خراسان رضوی به مقصد اصلی صادرات خود نمیرود بلکه به کشورهای واسطه فروخته شده و سود اصلی در واقع برای آن کشورها به دست میآید که باید برای رساندن کالا به دست خریداران اصلی در استان برنامهریزی داشت.
سهم یک درصدی
محمود منصوری دبیر شورای هماهنگی بانکهای خراسان رضوی نیز با اشاره به سهم فعالیتهای مختلف اقتصادی از دریافت تسهیلات میگوید: سهم تسهیلاتی که به صادرکنندگان پرداخت شده در خراسان رضوی یک درصد مجموع بوده است.
وی ادامه میدهد: این درصد در مقایسه با تمام رستههای فعالیت اقتصادی دیگر در خراسان رضوی پایینتر بوده با اینکه ظرفیتهای زیادی از جمله وجود مرز مشترک طولانی برای بهبود وضعیت صادرات در خراسان رضوی وجود دارد و باید از امکاناتی که در این حوزه در استان وجود دارد بهره برد.
یکی پس از دیگری
مجتبی بهاروند نایب رئیس اول کمسیون حمل و نقل و ترانزیت اتاق بازرگانی ایران نیز در مورد وضعیت صادارت کالاها در خراسان رضوی میگوید: باید دولت در مواردی که امتیازاتی را به کشورهای دیگر میدهد از آنها امتیازاتی نیز بگیرد.
وی تأکید میکند: هم اکنون بازار تاجیکستان به طور کلی نابود شده و برخی از رفتارهایی که کشورهای همسایه برای صادرات و ترانزیت انجام میدهند به عنوان یک تهدید باید بررسی شده و برای مقابله با آن چاره اندیشی داشت.
رئیس کمیسیون حقوقی و قضایی اتاق بازرگانی مشهد بیان میکند: به عنوان مثال کشور ما کمکهای زیادی به کشور عراق میکند که میتواند در ازای آنها امتیازاتی برای بازار آنها در نظر بگیرد یعنی از این کشور بخواهد که کالاهای مورد نیاز خود را از ایران تأمین کند اما این اتفاق نیفتاده و شاهد هستیم که برخی از تعرفهها نیز برای ما اعمال میشوند که برای کشورهای دیگر وجود ندارد.
تنوع بازارها
علی رسولیان مدیرکل هماهنگی امور اقتصادی استانداری خراسان رضوی نیز در همین زمینه میگوید: یکی از سیاستهایی که برای بهبود وضعیت صادرات در خراسان رضوی در دستور کار قرار گرفته تنوع بخشیدن به بازارهای هدف به گونهای است که بتوان روی آنها حساب باز کرد.
وی ادامه میدهد: بازارهایی مانند روسیه، کشورهای شمال آفریقا، کشورهای خاور دور مانند کره جنوبی و حوزه آمریکای لاتین در دست مطالعه برای ایجاد بازار صادراتی هستند.
مدیرکل هماهنگی امور اقتصادی استانداری خراسان رضوی بیان میکند: باید دید که چه محصولی باید به کدام کشور صادر شود به عنوان مثال در اروپا داروهای گیاهی که در خراسان رضوی تولید میشوند خریداران زیادی دارند که میتوان روی آنها برنامهریزی کرد و یا نیاز کشور روسیه محصولات کشاورزی و مواد غذایی است که بر اساس مقتضیات و خواستههای آنها باید تولید کرد.
به جز مشکلاتی که در بالا مطرح شد معضلات دیگری نیز برای حوزه صادرات در خراسان رضوی وجود داشته که باید آنها را مدیریت کرد به عنوان مثال تحمیل مالیات بر ارزش افزوده به کالاهای صادراتی و پس دادن دوباره آنها به صادرکننده یکی از مشکلاتی است که در حوزه صادرات وجود دارد.
نبود ناوگان حمل و نقل مناسب به ویژه در بخش جادهای از مشکلاتی است که صرفه اقتصادی صادرات را از بین میبرد و مشکلاتی که گاها در مرزها به وجود میآید نیز مزید بر این موارد شده و مشکلات آن را تشدید میکند.
باید بتوان با ارائه الگوهای علمی به صورت برنامهریزی شده برای ورود به بازارهای جدید پیشبینیهای لازم را به عمل آورد به عنوان مثال هم اکنون بازار افغانستان اصلیترین هدف صادراتی در خراسان رضوی است با اینکه شرکای تجار این کشور رو به افزایش بوده و علاوه بر این تولید برخی از محصولات را در دستور کار خود قرار دادهاند.
همچنین غالب صادرات در خراسان رضوی مواد غذایی از جمله زعفران است که باید بتوان این سبد را تنوع بیشتری داد تا صادرات تبدیل به یک فعالیت دائمی اقتصادی شود.
گزارش از شهرزاد حسینی
انتهای پیام/
