افزایش مداوم تورم زراعی
کاربرد فناوریهای نوین در کشاورزی امروزه به امری مهم و حتی حیاتی تبدیل شده است. اکنون با قرار گرفتن در دوره پسابرجام ما باید تمام تلاش خود را به کار گیریم تا در بازارهای جهانی محصولی برای عرضه و رقابت داشته باشیم.
به گزارش گروه رسانه های خبرگزاری تسنیم، در حالی شاخص قیمت تولیدکننده زراعت، باغداری و دامداری سنتی در فصل بهار امسال نسبت به فصل قبل 1/29 درصد افزایش را نشان میدهد که همچنان در بسیاری از نقاط کشور کشاورزان به استفاده از شیوههای سنتی در مراحل کاشت، داشت و برداشت اصرار میورزند و به همین دلیل هر ساله بر میزان تورم زراعی و هزینه تولید محصول آنها افزوده میشود. این در شرایطی است که اگر امروزه در تولید محصولات باغی و کشاورزی خود تکنولوژی جدید و ابزارهای نوین را به کار بگیریم، هزینههای تولید و قیمت نهایی محصول به شکل قابل ملاحظهای کاهش پیدا میکند.
امروزه به نظر میرسد برنامهریزی، سیاستگذاری و استفاده صحیح و بهینه از ماشینآلات به روز و صنعتیشده کشاورزی در کشورهای جهان سوم با چالشهای عمیقی مواجه است و نیاز به بازنگری در استفاده از تکنولوژی در این بخش مهم و استراتژیک اقتصادی بیش از هر زمانی احساس میشود. ایران نیز به عنوان کشوری در حال توسعه از این امر مستثنی نیست و هنوز فاصله زیادی تا رسیدن به جایگاه واقعی خود در زمینه به کارگیری کشاورزی مدرن دارد. نگاهی به تاریخچه ورود ابزارآلات مدرن کشاورزی به ایران و برنامههای به کار گرفته شده در این بخش نشان میدهد که حدودا تا قبل از سال 1342 شمسی نظام حاکم بر کشاورزی کشور یک نظام ارباب- رعیتی بود.
در همان دوره و درست در سال 1308اولین تراکتور به درخواست مدرسه عالی فلاحت وارد ایران شد و هشت سال پس از آن نخستین طرح مکانیزاسیون کشور پی ریزی شد که در این طرح تغییرات معینی در رابطه با اداره املاک دولتی و موقوفات صورت گرفت و لزوم استفاده از ماشین در مراحل کاشت، داشت و برداشت به کشاورزان تحمیل شد. با اینکه این سیاستها صرفا در راستای تجددخواهی صورت میگرفت و تغییری در پایگاه اقتصادی و اجتماعی افراد به وجود نمیآورد، اما نمیتوان پیشرفت کشاورزی در این زمان را کتمان کرد.
با این حال همزمان با جان گرفتن این طرحها و اصلاحات کشاورزی که در حال انجام بود، به یکباره جنگ جهانی دوم اتفاق افتاد و این طرح در میانه راه متوقف شد و بعد از جنگ با واردات تراکتور و ادوات شخم زنی ادامه یافت. این برنامهها از آن جهت مورد اهمیت قرار دارند که پذیرش ماشین در فرهنگ و اجتماع توسعه کشاورزی را رقم زدند. باید توجه داشت با تمام تلاشهایی که در جهت توسعه ماشینآلات کشاورزی در حدود یک قرن گذشته انجام شده است، همچنان اکثر مزارع کشور از استاندارد لازم جهت انجام عملیات مکانیزه برخوردار نیستند. از جمله آنکه زمینهای کشاورزی به دلایلی همچون تقسیم زمین بین فرزندان مالک به قطعات کوچکتری تقسیم شده و یا در جاهای مختلف قرار دارند. توجه به این امر از آن جهت حائز اهمیت است که استفاده از ادوات پیشرفته در زمینهای زراعی کوچک صرفه اقتصادی ندارد و حتی مشکلآفرین میشود.
برای مثال تراکتور، کمباین و سایر دستگاههایی که در کشور تولید و یا از خارج وارد میشود، ادواتی هستند که استفاده از آنها در مزارع بزرگ میسر و سودآور است. این مساله باعث میشود تا در مزارع یا از ادوات کشاورزی استفاده نشود و یا اگر مورد استفاده قرار میگیرند ادواتی باشند که متناسب با اندازه زمین نیست و باعث هدر رفتن هزینه و انرژی در واحد سطح میشود.
ایجاد کشاورزی نوین در گرو برنامههای بومی
در توسعه نیافتن صنعت کشاورزی در ایران و عقب ماندن از قافله جهانیان عوامل و علل متعددی دخیل بوده که از ابعاد مختلف اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، فنی و... نشات میگیرند. در این زمینه باید توجه داشت استفاده از ابزارهای مدرن کشاورزی و رهایی از سیستم کشاورزی سنتی نیازمند ارائه راهکارهای درخور شرایط و متناسب با شرایط بومی کشور است و پیروی از برنامههای توسعه کشورهای پیشرفته الزاما کسب نتایج مطلوب را تضمین نمیکند. اما به هر جهت امروزه استفاده از ابزار مدرن و ماشینآلات صنعتی در کشاورزی امری اجتناب ناپذیر بوده و دولت و کشاورزان باید به آن تمکین کنند. در کشور ما با وجود ورود تراکتور در دهه چهل، مکانیزاسیون روند مناسب و صعودی را در پیش نگرفت و این مهم با وجود برنامهریزیها مختلف در دهههای اخیر محقق نشده است.
اکنون استفاده از تکنولوژی در صنعت کشاورزی از آن جهت اهمیت دارد که میتواند تمام مراحل تولید، توزیع و کاربرد همه انواع ابزارها، ماشینها و تجهیزات برای توسعه زمینهای کشاورزی، تولیدات زراعی، برداشت محصولات و فرآوری اولیه را سهل کند و در اصل یکی از اهداف اصلی مکانیزاسیون افزایش تولید و کسب سود بیشتر است. در این زمینه افزایش تولید با افزایش سطح زیر کشت و افزایش مقدار تولید در واحد سطح امکانپذیر و مکانیزاسیون در پی اجرای هر دو روش میسر میشود.
یعنی از طرفی افزایش تعداد و ظرفیت ماشینها و نیز احیای زمینهای بایر، سنگلاخی و فقیر باعث افزایش سطح زیر کشت میشود و هم بهبود کیفیت کار ماشینها و افزایش دقت آنها بر اساس نیاز گیاه و نیز بهبود سایر عوامل غیرماشینی همچون مسائل خاک شناسی، بهبود کیفیت آبیاری، اصلاح بذر، بهینهسازی عملیات، افزایش تولید در واحد سطح را باعث میشود و از طرف دیگر مکانیزاسیون میتواند با کاهش نیروی کارگری و انجام به موقع عملیات، کاهش چشمگیری در هزینهها و افزایش درآمد را در پی داشته باشد که بهرهوری و ظرفیت بالای ماشین در رسیدن به این هدف نقش عمدهای دارد. شاید حرکت به این سمت ابتدا هزینههای زیادی را ایجاد کند، اما با انجام این هزینه میتوان تولید با کیفیت و سود فراوان را تضمین کرد که شاید طی یک سال تمام هزینهها را جبران کند.
همچنین کشاورزی نوین از سختی کار کشاورزان میکاهد و میتوان با به کارگیری کشاورزان در مشاغل دیگر نیروی مولد کشور را افزایش داد. به هر حال امروزه این مساله در کشورهای پیشرفته به صورت جدی دنبال میشود و تحقیقات زیادی برای تعیین بهترین زمان انجام عملیات مختلف صورت میگیرد که بعد از تعیین این مورد با بهکارگیری تکنولوژیهای مختلف ماشینی درصدد انجام بهموقع عملیات برای کسب بهترین عملکرد هستند.
کاهش تورم زراعی با مکانیزاسیون کشاورزی
کاربرد فناوریهای نوین در کشاورزی امروزه به امری مهم و حتی حیاتی تبدیل شده است. اکنون با قرار گرفتن در دوره پسابرجام ما باید تمام تلاش خود را به کار گیریم تا در بازارهای جهانی محصولی برای عرضه و رقابت داشته باشیم. در حالی که در شرایط امروز جامعه جهانی تمام کشورها به سوی کشاورزی نوین حرکت کردهاند ما نمیتوانیم با روشهای سنتی در بازارهای حرفی برای گفتن داشته باشیم. باید توجه داشت که مکانیزه کردن محصولات کشاورزی بازاری مطمئن و مناسب را برای صادرات این محصولات ایجاد میکند و ازاین طریق میتوان ازخروج مقادیرزیادی ارز ازکشور که جهت تهیه این محصولات بهکار میرود، جلوگیری و ارز فراوانی را وارد کشور کرد.
اما آنچه باید مورد نظر باشد، این است که هنوز درجهت مکانیزاسیون کشاورزی، اقدامهای جدی صورت نگرفته و هنوز شیوه کاشت، داشت و برداشت درکشاورزی به شکل سنتی است. آماری که از سوی مراجع رسمی هم منتشر میشود چندان خوشایند نیستند و فشار مضاعف بر کشاورزان را نشان میدهند. آمارهای رسمی مرکز آمار ایران نشانگر آن است که شاخص قیمت تولیدکننده زراعت، باغداری و دامداری سنتی در فصل بهار امسال نسبت به فصل قبل 1/29 درصد و نسبت به فصل مشابه سال قبل، 65/2 درصد افزایش را نشان میدهد. این در شرایطی است که درصد تغییر چهار فصل منتهی به فصل جاری نیز نسبت به مدت مشابه سال قبل (نرخ تورم سالانه) برابر با 98/1 درصد است که با حرکت به سمت کشاورزی نوین میتوان تورم زراعی را نیز کاهش داد.
منبع: آرمان
انتهای پیام/
