سیاست‌های خودخواهانه و مواضع غیرسازنده ترامپ؛ عوامل دوری متحدان از واشنگتن

سیاست‌های خودخواهانه و بخصوص مواضع غیرسازنده "دونالد ترامپ" باعث شده تا آمریکا مواضع و متحدین سابق خود را در منطقه آسیا، خاورمیانه و حتی در قاره اروپا به تدریج از دست بدهد.

سیاست‌های خودخواهانه و مواضع غیرسازنده ترامپ؛ عوامل دوری متحدان از واشنگتن

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری تسنیم، روزنامه «پراودا»، چاپ مسکو، در تحلیلی نوشته است: هر چه می‌گذرد، وجهه آمریکا نزد متحدین سابق این کشور بیش از پیش خراب می شود، بخصوص آنکه واشنگتن با سرعت در حال از دست دادن مواضع خویش در آسیا، خاورمیانه و حتی در قاره اروپاست. به نظر می‌رسد جهان در آستانه یک سری تغییرات کلی سیاسی قرار گرفته است.

آسیا دیگر قلمرو مطلق متعلق به آمریکا بشمار نمی‌رود

هفته گذشته وزارت امور خارجه پاکستان اعلام کرد که اسلام آباد و واشنگتن دیگر متحد یکدیگر نیستند. دولت پاکستان از توقف کمکهای مالی آمریکا به این کشور برای مبارزه با تروریسم و افراطگرایی ناراضی است. این در حالی است که پاکستان اصلی ترین متحد آمریکا در افغانستان در زمانی بود که اتحاد جماهیر شوروی در این کشور می جنگید. بعد از آن آمریکا سعی کرد با کمک پاکستان گروههای مجاهد افغانستانی را بوجود آورد تا در مقابل ارتش شوروی مبارزه کنند. ولی اکنون روشن شده که گویا اسلام آباد تروریست‌ها را در خاک پاکستان پناه می‌دهد و به همین دلیل تنبیه شده و از کمک‌های مالی واشنگتن محروم شده است.

وضعیت آمریکا به خصوص در منطقه جنوب شرق آسیا وخیم شده، برای اینکه "دونالد ترامپ" رئیس جمهوری این کشور طرح «مشارکت سرمایه گذاری آسیا-اقیانوس آرام» را لغو کرده و این در حالی است که چین دقیقا در همین منطقه در حال تحقق طرح بزرگ «جاده ابریشم جدید» است. این طرح مشابه "طرح مارشال" است که آمریکا زمانی با کمک آن توانست بعد از پایان جنگ جهانی، کشورهای اروپایی را زیر نفوذ خود درآورده و این طرح به واشنگتن این امکان را داد تا اروپا برای سالهای متمادی از تنها در جهت منافع آمریکا حرکت کند.

البته آمریکا قادر نیست چنین برنامه‌ای را برای قاره آسیا پیاده کند. چینی‌ها در سال گذشته از طریق بانک آسیایی خود، سرمایه گذاری‌های به مبلغ حدود 30 میلیارد دلار برای طرحهای زیرساختاری در کشورهای تایلند، اندونزی و ویتنام، هزینه کرده اند. شرکت « Tencent и Alibaba » چین موفق شده شرکت آمریکایی «Uber и Amazon» را از بازار کشورهای آسه آن بیرون راند. 

آمریکا متحدین خود را به تدریج از دست داده است

جای تعجب ندارد که سیاستهای اشنگتن در این منطقه یکی پس از دیگری، در حال شکست خوردن هستند. آمریکا در حال از دست دادن متحدین قدیمی خود در منطقه: فیلیپین، میانمار و تایلند، است. از دست دادن فیلیپن که آمریکا در خاک آن دارای بزرگترین پایگاه نظامی است، بسیار ناخوشایند به نظر می رسد. رئیس جمهوری فیلیپین وعده داده که ظرف دو سال آینده، نظامیان آمریکایی از این کشور خارج خواهند شد. این مسئله نتیجه دخالت بیش از پیش دولت آمریکا در امور داخلی فیلیپین و در امر مبارزه شدیدالحن دولت آن با قاچاق مواد مخدر است.

نتیجه سیاست‌های آمریکا در منطقه بیش از پیش ناامیدکننده بود: کشورهای آسه آن از برخورد شدیدالحن در مقابل ادعاهای ارضی چین در منطقه دریای چین جنوبی خودداری کرده اند. از دیگر علائم بسیار ناخوشایند برای واشنگتن، ارسال تسلیحات نظامی از روسیه و چین به فیلیپین بود.

آمریکا در برخورد با ترکیه کاملاً شکست خورده است

وضعیت ترکیه بعنوان یک کشور آسیایی و اروپایی که عضو ناتو بوده و دارای ارتشی است که به تنهایی توان رزمی لازم برای دفاع از خود را دارد، قابلیت آن را دارد که بطور جداگانه مورد بررسی قرار گیرد. روابط بین واشنگتن و آنکارا طی چند سال گذشته بشدت تیره شده و این علامت بسیار ناخوشایندی برای آمریکایی‌هاست. برای اینکه ترکیه تنها کشور عضو ناتو است که به تازگی از روسیه سامانه های دفاع ضدهوایی «اس-400» خریداری کرده است.

اصلی ترین ادعای مطرح شده از سوی آنکارا این ست که واشنگتن در سوریه از شبه نظامیان کرد که "رجب طیب اردوغان" آنها را تروریست نامیده، حمایت کرده است. بطور کلی رئیس جمهوری ترکیه معتقد است که تلاش شکست خورده برای کودتای نظامی در این کشور توسط آمریکایی‌ها سازمان دهی شده بود. کنگره آمریکا قصد دارد بزودی تحریمهایی را علیه آنکارا در نظر بگیرد که علت آن سازماندهی اعتراضات توسط مهاجرین ترک در ایالات متحده و همچنین دستگیری شهروندان آمریکایی در خاک ترکیه است. ضمن اینکه یک شرکت ترکیه ای نیز متهم به نقض تحریمها علیه ایران شده که ظاهرا با تایید مستقیم اردوغان با طرف ایرانی همکاری داشته است. علاوه بر اینها، آنکارا یکی از اصلی ترین منتقدان مواضع ترامپ در مورد اعلام شهر قدس، بعنوان پایتخت اسرائیل است.

ترامپ اعتبار خود را حتی در جهان عرب از دست داده است

مواضع واشنگتن بعد از جنجال بوجود آمده بر سر شهر قدس، حتی در جهان عرب خاورمیانه و در میان پادشاهی‌های خلیج فارس نیز بشدت تضعیف شد. حمایت از مواضع عربستان سعودی در مناقشه سیاسی پیرامون قطر در سال 2017 ، امکان ادامه حضور پایگاه نظامی آمریکا در خاک قطر را زیر سئوال برده، هرچند روابط نفتی و نظامی بین واشنگتن و دوحه، بسیار عمیق است.

علاوه بر این در سال گذشته آمریکا از روابط نزدیک عربستان سعودی و روسیه، بعنوان دو کشور بزرگ تولیدکننده نفت، دچار نگرانی جدی شد. واشنگتن همچنین از مقامات ریاض که موضع گیری قاطعی در بحران سوریه از خود نشان ندادند، بشدت رنجیده است.

شاه سلمان (پادشاه عربستان) فردی بسیار غیرقابل پیش بینی است: او عملیات نظامی را علیه یمن آغاز کرده که پایانی برای آن دیده نمی شود. او برای نخستین بار به روسیه سفر کرده و با ولادیمیر پوتین مذاکراتی برای خرید سامانه های موشکی «اس-400» روسی نموده است. او دیگر بر برکناری "بشار اسد" اصرار ندارد و میلیاردها دلار در اقتصاد روسیه سرمایه گذاری کرده است. علاوه بر این نسبت به عرصه های مختلف همکاری با روسیه، از نفت گرفته تا همکاری نظامی و فضایی، علاقه مند شده است. این اقدامات برای واشنگتن غیرقابل بخشش است.

از سوی دیگر، توافقنامه های امضاء شده بین مسکو و ریاض، تاثیر منفی بر تحریمهای آمریکا علیه روسیه داشته و نتیجه آن را از بین خواهد برد. ولی عربستان سعودی «دوست قدیمی» آمریکا، در حال حاضر به روسیه بعنوان متحد جدید خود در زمینه حمایت از قیمت نفت در بازار جهانی، نیازمند است، برای اینکه موجودیت این کشور به نفت بستگی دارد.

اروپا هم اعتماد خود نسبت به واشنگتن را از دست داده است

قدرتهای اصلی در اروپا: انگلیس، فرانسه و آلمان هفته گذشته در بیانیه‌ای مشترک از دونالد ترامپ خواستند تا «توافق هسته‌ای» با ایران را از طریق اعمال تحریم‌های جدید علیه این کشور، لغو نکند. این دیدگاه دقیقا مغایر با عقیده شخصی ترامپ است که برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) را «معامله ای بسیار بد» ارزیابی کرده، در حالیکه کشوهای اروپایی بعد از توافق هسته‌ای در سال 2015، تازه اجازه پیدا کردند تا شرکت‌های خود را به بازار ایران ببرند، در حالیکه بازار پرمنفعت ایران، همچون گذشته تا حدود زیادی به روی شرکت‌های آمریکایی بسته است. البته معلوم نیست ترامپ به توصیه کشورهای اروپایی در مورد عدم لغو توافق هسته‌ای با ایران گوش بدهد، برای اینکه خروج از برجام،یکی از وعده های انتخاباتی او بود. 

در عرصه دیگری نیز روابط آمریکا و اروپا دچار رویارویی جدی شده است. سوئد، بعنوان بزرگترین تامین کننده مالی اتحادیه اروپا، از جمله نخستین کشورهایی بود که دولت فلسطین را به رسمیت شناخته و هشدار داده است که هر نوع تصمیمی از سوی آمریکا برای از بین بردن بودجه صندوق سازمان ملل برای کمک به فلسطین، باعث بی ثباتی اوضاع در خاورمیانه خواهد شد.

از ماه مه سال 2017 که "آنگلا مرکل" صدراعظم آلمان اعلام کرد که زمان آن رسیده تا اروپا «سرنوشت خود را بدست خویش بگیرد»، روابط بین برلین و واشنگتن تنها رو به وخامت بیشتر گذاشته است.

در مجموع نفوذ واشنگتن در جهان بشدت در حال کاهش است و حتی خود مقامات آمریکایی هم به این مسئله اعتراف می کنند. آمریکا که بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی به تنها ابرقدرت جهان تبدیل شده بود، می توانست از این موقعیت برای افزایش نفوذ خویش در جهت شکوفایی تمدن جهانی استفاده کند، ولی زمانی که واشنگتن شروع به استفاده از این فرصت برای رسیدن به صرفا منافع خود نمود، طرفداران جهانی سازی به هوش آمده و مراکز قدرت جدید، نظریات جدید و ارزهای جدید شروع به ظهور نموده و در مقابل قدرتنمایی آمریکا خود را مطرح کردند و بدین ترتیب اوضاع جهانی دچار تحولات اساسی شد.

انتهای پیام/

بیشتر بخوانید...
پربیننده‌ترین اخبار بین الملل
مهمترین اخبار بین الملل
مهمترین اخبار تسنیم
آدرس‌ پیام‌رسان‌ها
خبر فوری