تحلیل کمّی و کیفی عملکرد کاروان ایران از المپیک ۱۹۸۸ تا ۲۰۲۰/ چگونه می‌توان به رتبه‌های بالاتر رسید؟+ جدول

تحلیل کمّی و کیفی عملکرد کاروان ایران از المپیک ۱۹۸۸ سئول تا ۲۰۲۰ توکیو نشان می‌دهد ورزش کشورمان چگونه می‌تواند برای رسیدن به رتبه‌های بهتر تلاش کند.

به گزارش خبرگزاری تسنیم، هر رویداد معتبر جهانی از جمله المپیک، بازی­‌های آسیایی و جام جهانی فوتبال می‌­تواند مسئولان بلندپایه کشور به‌ویژه دوستداران ورزش و همچنین جامعه ورزش در هر دو بخش اجرایی و علمی و به‌تبع آن، رسانه­‌های جمعی گوناگون و مردم علاقه‌مند را به کنش فعال وادارد.

بدیهی است که در حین و پس از برگزاری چنین رویدادهای پرمخاطبی، گروه­‌های ذی‌نفع و پیگیر حسب اطلاعات و دانش خویش به بررسی، نقد و مقایسه عملکرد ورزشکاران، فدراسیون­‌ها و حتی کاروان­‌های ورزشی کشورمان در دوره­‌های مختلف بپردازند، از این رو، توصیف­‌ها، تحلیل­‌ها و تصمیم­‌گیری­‌های قضاوتی عمدتاً سطحی، احساسی، زرد و رفاقتی بوده و در برخی موارد نیز به منطق و انصاف نزدیک‌تر است.

در این مجال تلاش می­‌شود که عملکرد کاروان ورزشی ایران در 9 دوره بازی­‌های المپیک تابستانی و از المپیک 1988 سئول تا 2020 توکیو بررسی و با هم مقایسه کمّی و کیفی شود.

قطع به یقین، نظام مدیریت عملکرد می­‌گوید که عمل مقایسه باید بر اساس شاخص‌­های تعریف‌شده دقیق صورت پذیرد ولی به‌دلیل نبود سیستم مشخص، روشن و شفاف؛ چنین امری میسر نیست و بدیهی­ است که ساده‌­ترین و قابل درک‌ترین شیوه تحلیل و مقایسه می‌­تواند توصیفی و بر اساس میزان ورزشکاران اعزامی به بازی­‌ها و مدال­‌آوری آن­ها صورت پذیرد.

جدول 1. مقایسه عملکرد کاروان ورزشی ایران در بازی­‌های المپیک (از 1988 سئول تا 2020 توکیو)
بر اساس رتبه کسب‌شده، مجموع مدال و تعداد طلای کسب‌شده

بازی­‌ها

تعداد ورزشکاران اعزامی

کسب مدال

رتبه در المپیک

رتبه در نُه دوره بازی­‌ها

رتبه بر اساس "مجموع مدال"

رتبه بر اساس "تعداد مدال طلا"

مردان

زنان

مجموع

طلا

نقره

برنز

مجموع

1988 سئول

27

0

27

0

1

0

1

36

ششم

هشتم

هشتم

1992 بارسلون

44

0

44

0

1

2

3

44

هشتم

ششم

هشتم

1996 آتلانتا

17

1

18

1

1

1

3

43

هفتم

ششم

ششم

2000 سیدنی

34

1

35

3

0

1

4

27

سوم

پنجم

دوم

2004 آتن

37

1

38

2

2

2

6

29

پنجم

چهارم

پنجم

2008 پکن

52

3

55

1

0

1

2

52

نهم

هشتم

ششم

2012 لندن

45

8

53

7

5

1

13

12

اول

اول

اول

2016 ریو

55

9

64

3

1

4

8

25

دوم

دوم

دوم

2020 توکیو

55

10

65

3

2

2

7

27

سوم

سوم

دوم

 

جدول (1) نشان می‌­دهد که رتبه ایران در بازی­‌های المپیک از سال 1988 تا 2020 روندی سینوسی داشته یعنی در برخی دوره­‌ها روندی صعودی داشته و در موارد دیگر نیز دچار افول شده و رتبه درخوری کسب نکرده است. حال اگر بخواهیم عملکرد کاروان ورزشی ایران را در 9 دوره اخیر و بر اساس 3 شاخص «رتبه کسب‌شده در المپیک»، «مجموع مدال» و «تعداد طلای کسب‌شده» با همدیگر مقایسه کنیم، درمی‌­یابیم که بهترین رتبه کسب‌شده ایران به‌ترتیب در لندن 2012 (رتبه دوازدهم)، ریو 2016 (بیست و پنجم) و سیدنی 2000 (بیست و هفتم) و توکیو 2020  (بیست و هفتم) بوده است. از سوی دیگر، عملکرد کاروان ایران بر اساس مجموع مدال­‌های کسب‌شده به‌ترتیب در لندن 2012 (13 مدال)، ریو 2016 (8 مدال) و توکیو 2020 (7 مدال) رتبه­‌بندی می­‌شود. رتبه‌­بندی ادوار مختلف بر اساس تعداد مدال طلای کسب‌شده نشان داد که بهترین عملکردها به‌ترتیب عبارت از لندن 2012 (7 مدال)، ریو 2016 (3 مدال)، سیدنی 2000 (3 مدال) و توکیو 2020 (3 مدال) است.

تحلیل دقیق و مبتنی بر مدیریت بهره­‌وری

بهره‌وری، از مفاهیمعلم اقتصادومدیریتاست که چنین تعریف می‌شود: «به دست آوردن حداکثر سود ممکن، با بهره‌گیری و استفادهبهینهاز نیروی کار، توان، استعداد و مهارت نیروی انسانی، پول، تجهیزات،زمان و مکان». بهره‌وری به‌عنوان یکی از معیارهای سنجش فعالیت‌ها، با در نظر گرفتن هدف و مقصد مدنظر از دو زاویه مجزا قابل بررسی است، از یک سو، نقش مفید و مؤثر بودن فعالیت در دستیابی به هدف ترسیمی مورد ارزیابی قرار گرفته است و از سوی دیگر بازده فعالیت مطرح می‌شود، اینک در این بخش مدال‌­هاو طلاهای کسب‌شده در هر دوره را بر اساس تعداد ورزشکاران اعزامی تحلیل می­‌کنیم.

جدول 2. مقایسه عملکرد کاروان ورزشی ایران در بازی‌­های المپیک از 1988 سئول تا 2020 توکیو
بر اساس تعداد ورزشکاران اعزامی و مدال­‌های کسب‌شده

بازی­‌ها

تعداد ورزشکاران

تعداد کل مدال

تعداد مدال طلا

نفر به‌ازای هر مدال

نفر به‌ازای هر طلا

تعداد

رتبه

تعداد

رتبه

1988 سئول

27

1

0

27

هشتم

-

-

1992 بارسلون

44

3

0

66/14

ششم

-

-

1996 آتلانتا

18

3

1

6

دوم

18

سوم

2000 سیدنی

35

4

3

75/18

هفتم

67/11

دوم

2004 آتن

38

6

2

33/6

سوم

19

چهارم

2008 پکن

55

2

1

5/27

نهم

55

هفتم

2012 لندن

53

13

7

08/4

اول

57/7

اول

2016 ریو

64

8

3

8

چهارم

34/21

پنجم

2020 توکیو

65

7

3

29/9

پنجم

67/21

ششم

در این بخش، تعداد ورزشکاران بر تعداد مدال­‌های کسب‌شده و همچنین طلاهای کسب‌شده هر دوره تقسیم و نتایج مقایسه شد. جدول (2) نشان داد که در شاخص نفر به‌ازای هر مدال، بهترین عملکردها به‌ترتیب متعلق به لندن 2012 (تقریباً به‌ازای هر 4 ورزشکار، یک شانس مدال وجود دارد)، آتلانتا 1996 (به‌ازای هر 6 ورزشکار، یک شانس مدال وجود دارد)، آتن 2004 (تقریباً به‌ازای هر 6 نفر، یک شانس مدال وجود دارد)، 4)، ریو 2016 (تقریباً به‌ازای هر 8 ورزشکار، یک شانس مدال وجود دارد) و توکیو 2020 (تقریباً به‌ازای هر 9 ورزشکار، یک شانس مدال وجود دارد) است.

از سوی دیگر در شاخص نفر به‌ازای هر مدال طلا، بهترین عملکرد کاروان ایران به‌ترتیب در بازی­‌های لندن 2012 (تقریباً به‌ازای هر 8 ورزشکار، یک شانس مدال طلا وجود دارد) و سیدنی 2000 (تقریباً به‌ازای هر 12 ورزشکار، یک شانس مدال طلا وجود دارد) بود و رتبه‌­های بعدی شامل آتلانتا 1996 (به‌ازای هر 18 ورزشکار، یک شانس مدال طلا وجود دارد)، آتن 2004 (به‌ازای هر 19 ورزشکار، یک شانس مدال طلا وجود دارد)، 5)، ریو 2016 (تقریباً به‌ازای هر 21 ورزشکار، یک شانس مدال طلا وجود دارد) و 6) و توکیو 2020 (تقریباً به‌ازای هر 22 ورزشکار، یک شانس مدال طلا وجود دارد) است.

جدول 3. مقایسه عملکرد کاروان ورزشی ایران در بازی­‌های المپیک مختلف و تعیین رتبه عملکردی هر دوره

بازی‌­ها

رتبه در ادوار بازی­‌ها

رتبه براساس "مجموع مدال­‌ها"

رتبه براساس "تعداد مدال طلای کسب‌شده"

رتبه براساس "نفر به‌ازای هر مدال"

رتبه براساس "نفر به‌ازای هر مدال طلا"

میانگین حسابی رتبه‌های هر دوره

رتبه نهایی

1988 سئول

6

8

8

8

-

5/7

8

1992 بارسلون

8

6

8

6

-

7

7

1996 آتلانتا

7

6

6

2

3

8/4

6

2000 سیدنی

3

5

2

7

2

8/3

3

2004 آتن

5

4

5

3

4

2/4

5

2008 پکن

9

8

6

9

7

8/7

9

2012 لندن

1

1

1

1

1

1

1

2016 ریو

2

2

2

4

5

3

2

2020 توکیو

3

3

2

5

6

8/3

3

اطلاعات مندرج در جدول (3) بر اساس 5 شاخص «رتبه در ادوار بازی­‌ها»، «رتبه بر اساس مجموع مدال­‌ها»، «رتبه بر اساس تعداد مدال طلای کسب‌شده»، «رتبه بر اساس نفر به‌ازای هر مدال»، «رتبه بر اساس نفر به‌ازای هر مدال طلا» برای 9 دوره حضور اخیر کاروان ورزشی ایران در بازی‌­های المپیک رتبه­‌بندی و در ستونی دیگر، میانگین حسابی رتبه­‌های هر دوره تعیین شد و بر اساس آن رتبه نهایی عملکردی ورزشکاران ایران در 9 دوره اخیر تعیین شد که بر اساس آن، عملکرد کاروان ورزشی ایران در المپیک 2012 لندن با اختلاف در جایگاه اول قرار دارد و پس از آن، کاروان حاضر در بازی­‌های ریو 2016 بهترین عملکرد را داشته است و در جایگاه دوم قرار می­‌گیرد و جایگاه سوم به‌صورت مشترک به کاروان ایران در بازی­‌های 2000 سیدنی و  2020 توکیو تعلق دارد.

پیش­‌بینی برای آینده ورزش ایران در بازی­‌های المپیک

بر اساس مدال­‌های کسب‌شده طلا در سه المپیک قبلی و جایگاه 50 کشور اول این رتبه­‌بندی، می‌­توان برای المپیک‌‌های آینده به‌لحاظ جایگاهی پیش‌­بینی­‌هایی انجام داد که در صورت برنامه­‌ریزی دقیق و سرمایه­‌گذاری لازم می‌­توان جایگاه مورد نظر را کسب کرد.

جدول 4. توزیع مدال­‌های طلا در بازی­‌های 2012 لندن، 2016 ریو و 2020 توکیو و رتبه­‌بندی کشور­ها

رتبه

میانگین تعداد طلا

2012 لندن

2016 ریو

2020 توکیو

میانگین

1 تا 3

35

33

38

35

4 ـ 5

21

18

17

19

6 تا 10

12

10

10

11

11 تا 15

7

7

7

7

16 تا 20

5

5

5

5

21 تا 25

4

4

4

4

26 تا 30

3

3

3

3

31 تا 40

2

2

2

2

41 تا 50

1

1

1

1

بر اساس اطلاعات مندرج در جدول فوق، هر کشوری برای کسب رتبه اول تا سوم به میانگین طلا با تعداد 35 نیاز دارد. برای کسب رتبه چهار تا پنج باید حتماً میانگین کسب تعداد مدال طلا 19 باشد. برای کسب رتبه­‌های شش تا 10 باید میانگین تعداد طلای کسب‌شده 11 باشد. رتبه‌­های 11 تا 15 در سه دوره اخیر المپیک نشانگر آن است که برای کسب این رتبه‌­ها باید میانگین طلاهای کسب‌شده 7 باشد. رتبه­‌های 16 تا 20 به میانگین طلاهای کسب‌شده 5 نیاز دارد. برای رتبه­‌های 21 تا 25 و 26 تا 30 به‌ترتیب به میانگین طلاهای کسب‌شده 4 و 3 نیاز است و بالاخره برای کسب رتبه­‌های 31 تا 40 و 41 تا 50 هر کشوری به میانگین طلاهای کسب‌شده با ترتیب 2 و یک نیاز دارد.

با توجه به عملکرد ایران در 9 دوره اخیر و اطلاعات جدول (4)، به‌نظر می‌­رسد که در بهترین حالت می­‌توان برای کسب رتبه­‌های 11 تا 15 و همچنین 16 تا 20 برنامه‌­ریزی کرد. هرچند رتبه‌های 21 تا 25 و 25 تا 30 در دسترس است.

جدول 5. پیش­‌بینی مدال­‌ها بر اساس رتبه­‌های قابل پیش­‌بینی برای کاروان ورزشی ایران در المپیک‌­های پیش‌‌ِرو

رتبه

11 تا 15

16 تا 20

21 تا 25

26 تا 30

تعداد مدال طلا

7

5

4

3

رشته­‌های دارای شانس مدال طلا

کشتی (4 مدال)

وزنه‌­برداری (2 مدال)

تکواندو (1مدال)

یا

کشتی (4 مدال)

وزنه‌­برداری (1 مدال)

تکواندو (1مدال)

تیراندازی (1 مدال)

کشتی (3 مدال)

وزنه‌­برداری (1 مدال)

تکواندو (1مدال)

یا

کشتی (2 مدال)

وزنه‌­برداری (1 مدال)

تکواندو (1مدال)

تیراندازی (1)

کشتی (3 مدال)

وزنه‌­برداری (1 مدال)

یا

کشتی (2 مدال)

وزنه‌­برداری (1 مدال)

تیراندازی (1)

کشتی (2 مدال)

وزنه­‌برداری (1 مدال)

یا

کشتی (2 مدال)

تیراندازی (1)

 

جدول (5) بر اساس اطلاعات اولیه جدول (4) پی‌­ریزی شده است. به‌نظر می‌­رسد کاروان ایران در صورتی که بخواهد در المپیک­‌های پیش‌­ِرو رتبه­‌های بین 11 تا 15 را کسب کند قطع به یقین به 7 مدال طلا نیاز دارد که با توجه به وضعیت پیشین و کنونی ورزش کشور، رشته­‌های دارای شانس مدال طلا شامل کشتی (4 مدال)، وزنه‌­برداری (2 مدال)، تکواندو (یک مدال) و یا کشتی (4 مدال)، وزنه‌­برداری (یک مدال)، تکواندو (یک مدال)، تیراندازی (یک مدال) است.

کاروان ورزش ایران جهت کسب رتبه­‌های بین 16 تا 20، قطعاً به 5 مدال طلا نیاز دارد که رشته‌های دارای شانس مدال طلا مشتمل بر کشتی (3 مدال)، وزنه‌­برداری (یک مدال)، تکواندو (یک مدال)، و یا کشتی (2 مدال)، وزنه‌­برداری (یک مدال)، تکواندو (یک مدال)، تیراندازی (یک مدال) است.

برای کسب جایگاهی بین 21 تا 25، کاروان ایران به 4 مدال طلا نیاز دارد که رشته‌­های دارای شانس مدال طلا می‌‌تواند کشتی (3 مدال)، وزنه‌­برداری (یک مدال) و یا کشتی (2 مدال)، وزنه‌­برداری (یک مدال)، تیراندازی (یک مدال) باشد و برای کسب جایگاه 25 تا 30 نیز رشته­‌های  کشتی (2 مدال)، وزنه‌­برداری (یک مدال) و یا کشتی (2 مدال)، تیراندازی (یک مدال) دارای شانس مدال طلا هستند.

جمع‌­بندی

هدف از ارائه مطلب حاضر، بررسی عملکرد کاروان ورزشی ایران در 9 دوره اخیر و مقایسه و رتبه­‌بندی دوره­‌ها بر اساس تعداد ورزشکاران اعزامی، رتبه کسب‌شده در المپیک، تعداد مدال‌های کسب‌شده و تعداد طلاهای گرفته‌شده بر اساس مجموع و نفرات اعزامی است و در ادامه پیش‌­بینی در راستای ارتقای جایگاه ایران در المپیک­‌های پیش‌­ِرو ارائه شد، بنابراین بهترین عملکرد به کاروان ایران در المپیک لندن 2012 برمی­‌گردد و کاروان ریو 2016 در جایگاه دوم قرار دارد و کاروان‌­های سیدنی 2000 و توکیو 2020 به‌همراه همدیگر در جایگاه سوم قرار گرفتند.

به‌نظر می­‌رسد ایران می­‌تواند با برنامه‌­ریزی دقیق و مبتنی بر مدیریت استعداد و آمایش سرزمینی و هزینه­‌کرد منطبق بر برنامه واقعی و آینده­‌نگر در المپیک‌­های پیش‌­ِرو برای کسب رتبه‌های 11 تا 15 با میانگین 7 مدال طلا و رتبه‌­های 16 تا 20 با میانگین 5 مدال طلا بعد از 2 المپیک خیز بردارد و در رشته­‌های کشتی، وزنه­‌برداری، تکواندو و همچنین تیراندازی به‌ترتیب درجه مدال­‌آوری شانس کسب مدال طلا داشته باشد.

تهیه و تنظیم: مهدی مرادی کارشناس ورزش

انتهای پیام/+

واژه های کاربردی مرتبط
واژه های کاربردی مرتبط