به گزارش گروه رسانه های خبرگزاری تسنیم، رئیس‌جمهور آمریکا هیچ‌گاه پنهان نکرده هدفش از فشار بر ونزوئلا تسویه‌حساب نفتی و کنترل منابع انرژی این کشور است. طی 5 روز گذشته که آمریکا عملیات ربایش «نیکولاس مادورو» رئیس‌جمهور ونزوئلا را انجام داده، ترامپ بارها بر تلاش برای دسترسی به نفت ونزوئلا تاکید کرده است، از جمله همین روز گذشته که از طرحی رونمایی کرد که بر اساس آن دولت موقت ونزوئلا 30 تا 50 میلیون بشکه نفت این کشور را تحویل آمریکا می‌دهد و واشنگتن آن را به فروش می‌رساند. ترامپ گفت درآمد حاصل از فروش این نفت تحت کنترل او باقی می‌ماند «تا اطمینان حاصل شود برای منافع مردم آمریکا و ونزوئلا» صرف می‌شود. رئیس‌جمهور آمریکا افزود: «این نفت با کشتی‌های ذخیره‌سازی مستقیما به اسکله‌های تخلیه در ایالات متحده منتقل خواهد شد».

اظهارات ترامپ درباره انتقال نفت ونزوئلا به آمریکا در حالی مطرح شده که تاکنون شرکت «PVDSA» که شرکت نفت و گاز دولتی ونزوئلا محسوب می‌شود، اظهارنظری درباره این سخنان ترامپ نکرده و دولت موقت کاراکاس نیز از ابراز نظر درباره ادعاهای ترامپ خودداری کرده است. شرکت‌های نفتی آمریکایی نیز که به طور عمده در تگزاس مستقرند، تا حد زیادی درباره اصرار ترامپ مبنی بر تأمین مالی احیای صنعت نفت ونزوئلا سکوت کرده‌اند.

رویترز هم صبح چهارشنبه گزارش داد دولت ترامپ اواخر همین هفته با شرکت‌های نفتی آمریکا دیدار خواهد کرد تا درباره بیش از 120 میلیارد دلار سرمایه‌گذاری در صنعت نفت ونزوئلا برای افزایش تولید و صادرات نفت خام این کشور گفت‌وگو کند.

اگرچه حدود یک‌سوم ذخایر نفت جهان در ونزوئلا قرار دارد اما کارشناسان درباره برنامه‌های ترامپ برای دسترسی به نفت تردید دارند و می‌گویند این کار ارزان یا آسان نخواهدبود.

* پریشان‌گویی نفتی

رئیس‌جمهور آمریکا مدعی است می‌خواهد ونزوئلا را «از طریق نفت» اداره کند و به میلیاردها دلار سود برای شرکت‌های آمریکایی برسد اما این ادعای ترامپ در عمل به چه معناست؟ پاسخ به هیچ‌وجه روشن نیست و کارشناسان به موانع لجستیکی قابل توجهی درباره ادعاهای نفتی وی اشاره می‌کنند.

اول از همه، ایده اداره یک کشور از طریق نفت که ترامپ درباره ونزوئلا مطرح کرده، دارای ابهامات زیادی است: چه کسی امور روزمره را اداره خواهد کرد؟ آیا دولت موقت ونزوئلا همکاری خواهد کرد؟ آیا شرکت‌های آمریکایی سرمایه‌گذاری گسترده برای نوسازی تأسیسات قدیمی استخراج نفت در ونزوئلا را خواهند پذیرفت؟

فعلاً ترامپ هیچ جزئیاتی ارائه نکرده و صرفا مدعی است آمریکا از نفت ونزوئلا سود خواهد برد اما هیچ مشخص نیست اشاره ترامپ به کدام شرکت‌های آمریکایی است و چرا تاکنون هیچ‌کدام از شرکت‌های بزرگ نفتی آمریکا آمادگی خود برای سرمایه‌گذاری در صنعت نفت ونزوئلا را اعلام نکرده‌اند؟!

برای رئیس‌جمهور آمریکا نفت مساوی با قدرت است و ونزوئلا که کلید بزرگ‌ترین ذخایر نفتی تاییدشده جهان را در اختیار دارد به واشنگتن قدرت بیشتری در زمینه ژئوپلیتیک می‌دهد و جایگاه آن را به عنوان ابرقدرت در منطقه و فراتر از آن تثبیت خواهد کرد اما دسترسی آسان به نفت ونزوئلا بیشتر شبیه رویاپردازی است تا واقعیت!

* چرا رؤیاپردازی؟

فراتر از سیاست، عملیات میدانی دسترسی به نفت ونزوئلا برای شرکت‌های آمریکایی بسیار پرهزینه و دشوار است. چالش شرکت‌های آمریکایی برای بازگشت به صنعت نفت ونزوئلا می‌تواند ناشی از عوامل زیر باشد.

فرسودگی زیرساخت‌ها: بخش عمده‌ای از زیرساخت‌های نفتی ونزوئلا شامل چاه‌ها، خطوط لوله، پالایشگاه‌ها و... قدیمی یا غیرفعال است و قبل از هر اقدامی برای افزایش تولید نفت به بازسازی اساسی نیاز دارد.

کمبود نیروی ماهر و متخصص: علاوه بر این، سال‌ها کمبود سرمایه‌گذاری در صنعت نفت ونزوئلا باعث شده این کشور تعداد زیادی از کارگران آموزش‌دیده و متخصص در حوزه نفت را از دست بدهد و شرکت‌ها باید نیروی کار جدید را در صنایع نفتی مستقر کنند و تامین نیروی کار ماهر و متخصص در حوزه نفت کار آسانی نیست که در کوتاه‌مدت شدنی باشد.

نیاز به حجم کلان سرمایه مالی: از سوی دیگر با نگاهی به اعداد و ارقام متوجه خواهیم شد میزان سرمایه‌ مورد نیاز برای فعال کردن و افزایش سطح تولید نفت در ونزوئلا بسیار زیاد و سرسام‌آور است. «پیتر مک‌نالی» از شرکت تحقیقاتی سرمایه‌گذاری و سهام خصوصی Third Bridge مستقر در لندن به یورونیوز گفته است بازگرداندن سطح تولید نفت در ونزوئلا به قبل از دوران تحریم‌ ده‌ها یا حتی صدها میلیارد دلار هزینه خواهد داشت. مک‌نالی به عنوان کارشناس نفت معتقد است حداقل 10 سال زمان لازم است تا شرکت‌های نفتی غرب علاقه‌مند به سرمایه‌گذاری در صنعت نفت ونزوئلا شوند.

نیاز به اصلاح قوانین داخلی: ونزوئلا همچنین باید قوانین خود را اصلاح کند تا امکان سرمایه‌گذاری بیشتر توسط شرکت‌های نفتی خارجی فراهم شود، چون کاراکاس در دهه 1970 صنعت نفت خود را ملی کرد.

* کارشناسان چه می‌گویند؟

«اوله هانسن» کارشناس نفت در موسسه ساکسو بانک دانمارک معتقد است شرکت‌های بزرگ نفتی آمریکا در قبال سهامداران‌شان مسؤولند نه کاخ سفید و این شرکت‌ها براحتی حاضر به ریسک برای فعالیت در ونزوئلا نیستند و شک دارم به این زودی‌ها شاهد هجوم شرکت‌ها برای بازگشت به صنعت نفت ونزوئلا باشیم.

«مارک کریستین» مدیر توسعه کسب‌وکار در اوکلاهمای آمریکا هم به یورونیوز گفته است: «شرکت‌های آمریکایی تا زمانی که مطمئن نشوند حداقل میزانی از امنیت را داشته باشند، به ونزوئلا باز نخواهند گشت و در حال حاضر وضعیت ونزوئلا مشخص نیست». به گفته کارشناس آمریکایی، شرکت‌های نفت تا زمانی که تحریم‌های آمریکا علیه ونزوئلا لغو نشود، به ونزوئلا باز نخواهند گشت و تاکنون دولت آمریکا هیچ اشاره‌ای به لغو تحریم‌های ونزوئلا نکرده است.

«اد هیرز» پژوهشگر انرژی در دانشگاه هوستون آمریکا هم با اشاره به اینکه دسترسی به نفت ونزوئلا برای آمریکا به آسانی امکان‌پذیر نخواهد بود، گفت: «ترامپ اکنون به دیگر روسای جمهور آمریکا در تاریخ می‌پیوندد که رژیم‌های دیگر کشورها را سرنگون کرده‌اند، مثلا بوش با عراق چه کرد یا اوباما با لیبی چه کرد اما در نهایت آمریکا هیچ سودی از نفت این کشورها نبرد و من می‌ترسم تاریخ در ونزوئلا نیز تکرار شود».

به اعتقاد بسیاری از کارشناسان، برای اینکه صادرات نفت ونزوئلا بتواند با بزرگ‌ترین تولیدکنندگان جهان رقابت کند، این کشور باید هم ظرفیت حفاری و هم ظرفیت پالایش را گسترش دهد، زیرا نفت خام تا زمانی که پالایش نشود، اساساً بی‌فایده است. این در شرایطی است که تحریم‌های آمریکا مانع ورود نفت خام ونزوئلا به پالایشگاه‌های ساحل خلیج مکزیک شده و جز 200 هزار بشکه در روز که توسط شرکت شورون تولید می‌شود، نفت ونزوئلا در عمل چندان قابلیت رقابت در بازارهای بین‌المللی را ندارد.

* پراکندگی مواضع اروپا و آمریکا

در حالی که ترامپ اصرار به سرمایه‌گذاری شرکت‌‌های نفتی در ونزوئلا دارد، از سوی دیگر سخنگوی کمیسیون اروپا گفت اتحادیه اروپایی مشروعیت رئیس‌جمهور موقت ونزوئلا را مثل رئیس سابقش مادورو به رسمیت نمی‌شناسد.
اتحادیه اروپایی پیش‌تر هم در واکنش به تجاوز نظامی آمریکا به خاک یک کشور مستقل و اقدام علیه رئیس‌جمهور آن، نه این حمله را محکوم کرد و نه از احتمال تحریم سخنی گفت.

* مشاور سابق ترامپ: او اوضاع ونزوئلا را درک نمی‌کند

مشاور امنیت ملی آمریکا در دوره اول ریاست‌جمهوری ترامپ هم درباره عملیات نظامی ترامپ در ونزوئلا گفت فکر نمی‌کند رئیس‌جمهور پس از ربودن نیکولاس مادورو، از اوضاع ونزوئلا آگاه باشد. 

جان بولتون درباره گام‌های بعد آمریکا در ونزوئلا و اینکه ماریا ماچادو، رهبر مخالفان ونزوئلا باید رهبری این کشور را بر عهده بگیرد، اظهار کرد ترامپ در این باره خیلی گیج شده است.

بولتون ادامه داد: من تصور نمی‌کنم ترامپ از آنچه درباره‌اش صحبت می‌کنیم، درکی داشته باشد!

* ترامپ به دنبال ربودن وزیر کشور ونزوئلا

از سوی دیگر، منابع مطلع می‌گویند دولت آمریکا به وزیر کشور ونزوئلا هشدار داده یا همکاری کند یا سرنوشتی مشابه رئیس‌جمهور ربوده ‌شده این کشور در انتظارش خواهد بود. 

در گزارش خبرگزاری «رویترز» آمده است: واشنگتن از طریق واسطه‌ها به «دیوسدادو کابلو رودون» هشدار داد هرگونه مقاومت می‌تواند جان او را به خطر بیندازد یا به سرنوشتی مشابه مادورو دچار شود.

این منابع افزودند: «فهرست اهداف بالقوه آمریکا در ونزوئلا شامل وزیر دفاع نیز هست که آنها او را به قاچاق مواد مخدر متهم می‌کنند».

* ربایش یک یا 2 نفتکش دیگر

با آنکه ترامپ عملیات ربایش رئیس‌جمهور ونزوئلا را موفق می‌داند اما در عمل به نظر می‌رسد آمریکایی‌ها هنوز با ونزوئلا دچار چالش‌های ساختاری هستند و مشکل کاخ سفید با حاکمیت در کاراکاس حل نشده است، تا آنجا که روز گذشته منابع خبری اعلام کردند آمریکا یک نفتکش دیگر به نام «سوفیا» را در دریای کارائیب ربوده است. رسانه‌ها ویدئویی منتسب به این عملیات تروریستی آمریکا را منتشر کرده‌اند. 

بر اساس گزارش منابع آمریکایی، در یک عملیات پیش از طلوع آفتاب روز چهارشنبه، وزارت جنگ آمریکا با همکاری وزارت امنیت داخلی، یک نفتکش بدون تابعیت و تحت تحریم متعلق به ناوگان سیاه را بدون هیچ‌گونه حادثه‌ای توقیف کرد. گفته شده کشتی توقیف‌شده با نام بین‌المللی M/T Sophia، در آب‌های بین‌المللی فعالیت می‌کرد و گارد ساحلی آمریکا با محاصره این نفتکش را توقیف کرد.

همزمان با توقیف نفتکش سوفیا، یک مقام دولت آمریکا هم به ان‌بی‌سی‌نیوز گفت یک نفتکش مرتبط با روسیه و ونزوئلا توسط ایالات متحده توقیف شده است. به گفته این مقام آمریکایی، نفتکشی به نام مارینرا توقیف شده و در کنترل ایالات متحده قرار دارد. پیش از آنکه خبر توقیف نفتکش مارینرا توسط آمریکا منتشر شود، وزارت خارجه روسیه تأکید کرده بود این کشتی در آب‌های بین‌المللی است و طبق قوانین دریانوردی بین‌المللی عمل می‌کند. 

این وزارتخانه اعلام کرد این کشتی که در ابتدا با نام «بلا 1» شناخته می‌شد، پرچم روسیه را برافراشته است و از کشورهای غرب، از جمله ایالات متحده خواست به حق آزادی دریانوردی احترام بگذارند. در گزارش‌ها گفته شده آمریکا چندین روز در تلاش برای توقیف این نفتکش بوده است.

مشخص نیست آیا نفتکش مارینرا ارتباطی با نفتکش سوفیا دارد یا خیر اما اگر این 2 نفتکش به صورت مجزا توقیف شده باشند، این خبر به این معناست که روز چهارشنبه آمریکا 2 نفتکش را توقیف کرده است. 

توقیف این نفتکش‌ها در شرایطی انجام می‌شود که دولت ترامپ ادعای کنترل اوضاع ونزوئلا را دارد اما اظهارات مقامات آن کشور درباره منابع نفت ونزوئلا، همچنین توقیف 2 نفتکش نشان‌دهنده آن است که کاخ سفید همچنان به دنبال آن است از طریق اهرم نفت به دولت موقت ونزوئلا فشار وارد کند. فشارها از سوی واشنگتن علیه کاراکاس نشان می‌دهد برخلاف ادعاهای مقامات کاخ سفید، دولت موقت کاراکاس هنوز حاضر به همراهی تمام و کمال با واشنگتن نیست و مقامات آمریکایی نیز از این وضعیت رضایت خاطر ندارند.

* ترس، انتظار و آرامش شکننده؛ در کف جامعه

گزارش رسانه‌های آمریکایی نیز حاکی از آن است 5 روز پس از آنکه پایتخت ونزوئلا با انفجارهای شدید لرزید، خیابان‌های کاراکاس در «سکوتی سنگین و غیرعادی» فرورفته ‌است.

شبکه ان‌بی‌سی‌نیوز در این باره گزارش داد رفت‌وآمد مردم به حداقل رسیده و بسیاری ترجیح داده‌اند در خانه بمانند. اگرچه برخی کسب‌وکارها بتدریج فعالیت خود را از سر گرفته‌اند و صف‌های طولانی مقابل داروخانه‌ها و فروشگاه‌های مواد غذایی که در روزهای نخست پس از حمله دیده می‌شد اکنون کوتاه‌تر شده اما حمل‌ونقل عمومی همچنان با حداقل ظرفیت کار می‌کند و شهر حال‌ و هوایی نیمه‌تعطیل دارد. با وجود این ساختار قدرت در کاراکاس به‌رغم حمله آمریکا همچنان پابرجاست.

* آمریکا حق دخالت در منابع ونزوئلا را ندارد

وزارت خارجه چین نیز در واکنش به درخواست واشنگتن از کاراکاس برای قطع روابط با برخی کشورها تصریح کرد ونزوئلا کشوری مستقل است که حاکمیت کامل بر منابع طبیعی خود دارد.

پکن تأکید کرد اقدامات آمریکا علیه ونزوئلا نقض جدی حقوق بین‌الملل، تعدی آشکار به حاکمیت ونزوئلا و عاملی برای لطمه زدن شدید به حقوق مردم این کشور است و چین این اقدامات را بشدت محکوم می‌کند.

* 3 روز عزای عمومی در ونزوئلا و 2 روز در کوبا

روز چهارشنبه دولت ونزوئلا به احترام کشته‌شدگان ارتش ونزوئلا در حمله روز شنبه، 3 روز عزای عمومی اعلام کرد. دولت کوبا نیز با انتشار اسامی 32 افسر نظامی کشته‌شده خود در تجاوز آمریکا برای دستگیری نیکلاس مادورو، 2 روز عزای عمومی اعلام کرد. گزارش‌ها حاکی از آن است در جریان تجاوز نظامی آمریکا به ونزوئلا، حداقل 80 نفر کشته شدند.

همزمان «ماریا زاخارووا» سخنگوی وزارت خارجه روسیه ادعاهای واشنگتن مبنی بر اینکه عملیات در ونزوئلا بدون خونریزی بوده را رد کرد. سخنگوی وزارت خارجه روسیه به اسپوتنیک گفت: منظور آمریکا از اینکه کسی [در حمله به ونزوئلا] کشته نشد، چیست؟.... وقتی ایالات متحده می‌گوید این به اصطلاح عملیات بدون خونریزی بوده، آیا به آن معناست که شهروندان ونزوئلا و کوبا انسان نیستند و آیا آمریکا شهروندان کشته‌شده کوبایی و ونزوئلایی را انسان نمی‌داند؟ چه کسی این حق را به آنها داده است؟

از طرف دیگر، فشار آمریکا به دولت موقت در کاراکاس برای اخراج مستشاران کوبا، ایران، روسیه و چین از ونزوئلا شدت گرفته است. در این ارتباط، روزنامه آمریکایی نیویورک‌تایمز به نقل از مقام‌های آمریکایی گزارش داد واشنگتن به دولت موقت ونزوئلا فشار وارد می‌کند تا مستشاران رسمی کوبا، چین، روسیه و ایران را اخراج کند.

منبع: وطن امروز

انتهای پیام/