به گزارش گروه رسانه های خبرگزاری تسنیم، ربایش نیکولاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا، موجی از اعتراضات را در داخل و خارج آمریکا علیه دولت ترامپ به راه انداخته است. دادههای نظرسنجی روز یکشنبه «یوگاو» بهوضوح نشان میدهد که حتی مردم آمریکا نیز از این «سیاست جنگل» در هراسند و بوی جنگ جهانی را استشمام میکنند. مقامات اکثر کشورهای جهان این اقدام آمریکا را محکوم کردند. البته ربایش رئیسجمهور یک کشور عضو سازمان ملل با حمایت برخی رژیمها همراه شد؛ از جمله تلآویو، کییف و سومالیلند!
بااینحال معترضان در داخل و خارج آمریکا این اقدام را فراتر از یک تغییر رژیم دانسته و یک دزدی دریایی بزرگ در سطح دولتی محسوب کردهاند. تحلیلگران بینالمللی بر این باورند که ترامپ با این کار، رسماً اعلام کرد که ایالات متحده دیگر خود را ملزم به رعایت هیچگونه تعهد و قانون بینالمللی نمیبیند. این رفتار، یادآور بدترین لحظات مداخلات نظامی در تاریخ آمریکای لاتین و بازگشت به دوران کودتاهای فرمایشی است، با این تفاوت که این بار رئیسجمهور یک کشور مستقیماً و بهصورت فیزیکی توسط یک قدرت خارجی ربوده شده است.
بیم و امید اروپا
اروپاییهایی که همیشه کشورها را به اتخاذ مواضع دوگانه در قبال مسئله اوکراین متهم میکردند، حالا خودشان در برابر بحران ونزوئلا در موضع پارادوکسیکال قرار گرفتند. واکنشهای پایتختهای اروپایی ترکیبی از انتقاد به مشروعیت مادورو و ترس از بدعتگذاری ترامپ بود.
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، این عملیات را مغایر با اصل بنیادی «عدم توسل به زور» دانست که زیربنای حقوق بینالملل است. او تأکید کرد که هیچ راهکار سیاسی پایداری را نمیتوان از خارج تحمیل کرد. با این حال امانوئل ماکرون، رئیسجمهور فرانسه در موضعی دوگانه از «رهایی مردم ونزوئلا از دیکتاتوری» سخن گفت و از مخالفان خواست مسئولیت کشور را بر عهده بگیرند.
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان با «پیچیده» خواندن طبقهبندی حقوقی این اقدام، سعی کرد خنثی باشد. تیم بحران آلمان بلافاصله تشکیل جلسه داد تا پیامدهای این «تغییر خطرناک در نظم بینالمللی» را بررسی کند. آدیس احمدوویچ، از مقامات سیاست خارجی آلمان به صراحت هشدار داد وقتی نیروی نظامی بدون مجوز سازمان ملل برای تغییر رژیم استفاده میشود، «قانون جنگل» جایگزین حاکمیت قانون شده است.
در سوی دیگر پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا با صراحت اعلام کرد اگرچه رژیم مادورو را به رسمیت نمیشناسد، اما مداخلهای که قوانین بینالمللی را نقض کند و منطقه را بهسوی جنگ ببرد نیز بر نمیتابد. جورجیا ملونی از ایتالیا نیز علیرغم نزدیکی فکری به ترامپ، گفت اقدام نظامی راه درستی برای پایاندادن به رژیمهای تمامیتخواه نیست.
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا با نهایت محافظهکاری اعلام کرد برای ارزیابی وضعیت به زمان نیاز دارد و بر لزوم گفتوگو با ترامپ تأکید کرد. کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نیز ضمن ابراز نگرانی، اولویت اصلی را امنیت شهروندان اروپایی در ونزوئلا دانست و خواستار رعایت منشور سازمان ملل شد.
جهان علیه گروگانگیری
درحالیکه کشورهای اروپایی بیشترین وسواس را در انتخاب واژهها علیه اقدام ترامپ انتخاب کردند، بخش بزرگی از جهان این اقدام را بهعنوان یک «جنایت جنگی» و «تروریسم دولتی» محکوم کردند.
وزارت خارجه چین با لحنی تند اعلام کرد که از «استفاده آشکار آمریکا از زور علیه یک کشور مستقل» عمیقاً شوکزده شده است. پکن این اقدام را نقض خطرناک حقوق بینالملل و تهدیدی برای صلح جهانی دانست و خواستار آزادی فوری مادورو و همسرش شد. روسیه نیز توجیهات واشنگتن را «بیاساس» و ناشی از «خصومت ایدئولوژیک» خواند. مسکو تأکید کرد این اقدام نظام مبتنی بر منشور سازمان ملل را در معرض فروپاشی قرار داده و آمریکای لاتین باید منطقه صلح باقی بماند.
ایران این حمله را مصداق کامل «عمل تجاوزکارانه» و نقض بند 4 ماده 2 منشور ملل متحد دانست. تهران هشدار داد که این رفتار، نظام بینالملل را بهسوی نابودی پیش میبرد. حزبالله لبنان نیز در بیانیهای تند، این اقدام را «دزدی دریایی» و «تثبیت قانون جنگل» نامید که هدف آن غارت ثروتهای ملتهای آزاد است. جنبشهای حماس و جهاد اسلامی نیز این ربایش را امتداد سیاستهای امپریالیستی آمریکا برای بهزانودرآوردن کشورهای مستقل توصیف کردند.
لولا داسیلوا، رئیسجمهور برزیل این اقدام را «عبور از خطی غیرقابلقبول» و یادآور «بدترین لحظات مداخله» در تاریخ منطقه دانست. مکزیک با استناد به ماده 2 منشور سازمان ملل، خواستار مداخله فوری سازمان ملل برای جلوگیری از هرجومرج شد. شیلی، کلمبیا و کوبا نیز این حرکت را «جنایتکارانه» خوانده و هشدار دادند که این جرقه میتواند فاجعهای انسانی در تمام منطقه ایجاد کند. پاپ لئو چهاردهم هم با محکومیت حمله آمریکا به ونزوئلا، بر ضرورت حفظ استقلال و حاکمیت این کشور تأکید کرد.
شکاف در واشنگتن
اقدام متهورانه ترامپ حتی در داخل ایالات متحده نیز با مخالفتهای شدیدی روبهرو شد. کامالا هریس، معاون رئیسجمهور سابق، این اقدام را «غیرقانونی و غیرعاقلانه» خواند و هشدار داد که ترامپ برای نفت و ایفای نقش یک «دیکتاتور منطقهای»، جان نیروهای آمریکایی و ثبات منطقه را به خطر انداخته است. او تأکید کرد هزینه این «شوی قدرت» را خانوادههای آمریکایی با مالیات و خون خود خواهند پرداخت.
در کنگره، دموکراتهایی چون چاک شومر و برنی سندرز، انجام عملیات نظامی بدون تأیید پارلمان را غیرمسئولانه و غیرقانونی دانستند. سناتورهایی مانند تیم کین و رشیده طلیب نیز با انتقاد از تبدیلشدن آمریکا به «قلدر جهان»، خواستار لغو اختیارات جنگی ترامپ شدند. آنها معتقدند ترامپ آگاهانه قانون اساسی را نادیده گرفته تا کشور را به جنگی ناخواسته بکشاند.
همچنین در بسیاری از شهرهای جهان مردم به خیابانها آمدند تا انزجار خود را از سیاستهای ترامپ نشان دهند. در آتن معترضان پرچم آمریکا را به آتش کشیدند. در پاریس شعار «کاراکاس متعلق به تو نیست» سر دادند. در لندن، بارسلون و برلین، تجمعات گستردهای در محکومیت این تجاوز نظامی شکل گرفت. حتی در خاک آمریکا معترضان در مقابل کاخ سفید و در خیابانهای نیویورک با شعار «دستها از ونزوئلا کوتاه»، خواستار پایاندادن به این عملیات خطرناک شدند. در مکزیک معترضان به سمت سفارت آمریکا تخممرغ پرتاب کردند و در هند و کاستاریکا نیز تجمعات مشابهی برگزار شد.
منبع: فرهیختگان
انتهای پیام/